البرز _ از پل خاتون و کاروانسرای شاه‌عباسی تا مشکفی و کوک‌چیرک؛ کرج میراثی دارد که شاید بسیاری از شهروندانش از بخش‌هایی از آن هنوز خبر نداشته باشند.
خبرگزاری مهر، گروه استان‌ها، حمیدرضا عبدالمنافی : کرج در سال‌هایی که با شتاب جمعیتی و توسعه شهری شناخته می‌شود، کمتر از آنچه باید درباره گذشته‌اش حرف زده است. شهری که کاروانسرای شاه‌عباسی و پل خاتون را در دل خود دارد، ریشه‌ای در مدرسه فلاحت و دانشکده کشاورزی دارد و در روستاهایی مثل برغان، لباس و آیین و خوراک خودش را حفظ کرده، هنوز برای بسیاری از ساکنانش بیشتر یک محل زندگی است تا یک هویت. حالا با نزدیک شدن به روز فرهنگی کرج، این پرسش دوباره پیش آمده که این شهر چه چیزی برای گفتن دارد.
از ۱۵ تا ۲۰ مهرماه قرار است برنامه‌هایی در نقاط مختلف شهر برگزار شود، اما نگرانی قدیمی هم سر جایش است: اینکه روز کرج یک بار دیگر به مراسم اختتامیه‌ای رسمی و تجلیل از چند نفر محدود شود و مردم چیزی از آن به خانه نبرند.
در همین فضا، با عمار ایزدیار، دبیر اندیشکده حکمرانی و قانونگذاری مجلس شورای اسلامی در استان البرز که رئیس کمیسیون سرمایه‌گذاری و مشارکت‌های مردمی شورای اسلامی شهر کرج نیز هست، درباره فلسفه این روز، نمادهای شهر، غذاها و پوشش بومی و سهم مدیریت شهری گفتگو کرده‌ایم.
روز فرهنگی کرج چه فلسفه‌ای دارد و چرا ۲۰ مهرماه به عنوان روز کرج انتخاب شده است؟
۲۰ مهرماه مصادف با سالروز تأسیس دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران در کرج است و انتخاب این روز به عنوان روز کرج به همین مناسبت انجام شده است. مجموعه‌ای که فعالیت خود را ابتدا با عنوان مدرسه فلاحت آغاز کرد و امروز به یکی از مراکز علمی شاخص کشور و حتی در سطح بین‌المللی تبدیل شده است.
به نظرم انتخاب این مناسبت برای روز کرج انتخاب قابل توجهی بوده، چراکه دانشکده کشاورزی یکی از مجموعه‌های هویتی و تاریخی شهر کرج محسوب می‌شود و می‌تواند بهانه‌ای برای بازشناسی بخشی از تاریخ این شهر باشد.
امسال چه برنامه‌ای برای روز کرج پیش‌بینی شده است؟
جلساتی با محوریت فرمانداری شهرستان کرج درباره برنامه‌های روز فرهنگی برگزار شده است. هدف اصلی این برنامه‌ها معرفی و احیای هویت فرهنگی کرج است.
هویت فرهنگی فقط به یک موضوع محدود نمی‌شود؛ بخشی از آن مشاهیر و شخصیت‌های تاریخی هستند، بخشی به بناها و المان‌های شهری مربوط می‌شود و بخش دیگری نیز هویت نرم‌افزاری شهر یعنی آیین‌ها، آداب و رسوم و سنت‌های مردم است.
پیش‌بینی ما این است که از ۱۵ مهرماه تا ۲۰ مهرماه، حدود یک هفته برنامه‌های متنوعی در نقاط مختلف شهر کرج برگزار شود و در نهایت در روز ۲۰ مهرماه مراسم اختتامیه برگزار خواهد شد.
یکی از پرسش‌های جدی مردم این است که کرج مانند برخی شهرهای ایران چه نماد مشخصی دارد؟ مثلاً تهران میدان آزادی، مشهد حرم امام رضا(ع) و اصفهان سی‌وسه‌پل را به عنوان نمادهای خود معرفی می‌کنند. آیا کرج هم چنین نمادی دارد؟
کرج را نباید صرفاً با یک نماد ساختمانی تعریف کرد. ما مجموعه‌ای از بناها، شخصیت‌ها، آیین‌ها و عناصر فرهنگی داریم که می‌توانند هویت کرج را شکل دهند.
کاروانسرای شاه‌عباسی، پل خاتون، دانشکده کشاورزی، ساختمان مارکوف و کاخ مروارید بخشی از این هویت تاریخی هستند. این آثار امروز جزو میراث ماندگار ایران محسوب می‌شوند و باید بیشتر به شهروندان معرفی شوند.
حتی فاصله استاندارد کاروانسراها در مسیرهای تاریخی نیز نشان می‌دهد که این بناها صرفاً ساختمان‌هایی قدیمی نبوده‌اند و در یک نظام مشخص ارتباطی و جاده‌ای شکل گرفته‌اند.
آیا شهروندان کرج با این پیشینه تاریخی و فرهنگی آشنا هستند؟
بخشی از شهروندان کرج به دلیل اینکه اصالتاً اهل این شهر نیستند، شاید شناخت دقیقی از پیشینه تاریخی کرج نداشته باشند. روز فرهنگی کرج فرصت مناسبی است تا این پیشینه برای مردم بازخوانی شود.
باید مشاهیر کرج، هنرمندان، دانشمندان، شهدا و شخصیت‌هایی که در این خطه زندگی کرده‌اند یا آثار ماندگاری از خود برجای گذاشته‌اند، معرفی شوند. مردم باید بدانند چه شخصیت‌هایی در این منطقه زیسته‌اند و چه میراثی برای ایران باقی گذاشته‌اند.
اگر قرار باشد یک گردشگر در ایام روز کرج وارد شهر شود، مدیریت شهری چه تصویری می‌تواند از میراث تاریخی کرج به او ارائه دهد؟
ظرفیت‌های زیادی وجود دارد. برای مثال کاروانسرای شاه‌عباسی، پل خاتون، دانشکده کشاورزی، کاخ مروارید و دیگر بناهای تاریخی می‌توانند در مسیر معرفی گردشگری کرج قرار بگیرند.
البته درباره برخی بناها مانند پل خاتون، متولی اصلی میراث فرهنگی است. ما در مدیریت شهری نمی‌توانیم خارج از ضوابط میراث فرهنگی نسبت به مرمت بناهای تاریخی اقدام کنیم، اما می‌توانیم به عنوان تسهیلگر، امکانات لازم برای معرفی این جاذبه‌ها را فراهم کنیم.
حتی در سال نخست فعالیت شورای شهر، برای مرمت پل خاتون کمک‌هزینه‌ای در نظر گرفته شد که در آن زمان رقم قابل توجهی بود، اما به دلیل اینکه متولی و صاحب صلاحیت مرمت آثار تاریخی میراث فرهنگی است، مدیریت شهری نمی‌تواند رأساً عملیات مرمت را انجام دهد.
اگر از غذا و خوراکی‌های بومی صحبت کنیم، آیا کرج غذای اختصاصی یا شناخته‌شده‌ای دارد؟
یکی از غذاهایی که در این منطقه رواج داشته والک‌پلو است. البته سبزی والک در نقاط مختلف ایران وجود دارد و مثلاً در دماوند نیز از آن استفاده می‌شود، بنابراین نمی‌توان گفت والک‌پلو به طور اختصاصی متعلق به کرج است؛ اما یکی از غذاهای اصیل این منطقه محسوب می‌شود.
در کنار آن، «مشکفی» ظرفیت بیشتری برای معرفی به عنوان یک شیرینی اختصاصی منطقه دارد.
مشکفی چه نوع شیرینی است؟
مشکفی با شیره توت و گردوی آسیاب‌شده تهیه می‌شود و با روغن گردو تفت داده شده و به شکل قطعات کوچک درمی‌آید. شیرینی مقوی و دارای رنگ قهوه‌ای سوخته است و در مناسبت‌هایی مانند شب یلدا و نوروز مورد استفاده قرار می‌گرفته است.
این محصول را می‌توان به عنوان یکی از شیرینی‌های اختصاصی منطقه البرز جنوبی معرفی کرد.
آیا خوراکی دیگری وجود دارد که کمتر شناخته شده باشد؟
بله، یکی از موارد «کوک‌چیرک» است. این سبزی در کوهپایه‌های البرز جنوبی رشد می‌کند و ویژگی جالبی دارد. وقتی با برنج ترکیب می‌شود، رنگ برنج را به صورتی و یاسی تغییر می‌دهد.
والک‌پلو رنگ سبز والک را حفظ می‌کند، اما کوک‌چیرک وقتی با برنج ترکیب می‌شود، رنگ سفید برنج را به رنگ صورتی متمایل می‌کند و این ویژگی می‌تواند در معرفی غذاهای بومی کرج مورد توجه قرار گیرد.
آیا کرج پوشش سنتی یا لباس بومی مشخصی دارد که بتوان آن را به عنوان یکی از نمادهای فرهنگی شهر معرفی کرد؟
روی این موضوع کار شده است. مجموعه‌هایی در حوزه میراث فرهنگی تلاش کرده‌اند بر اساس عکس‌های تاریخی و اسناد موجود، پوشش مردم این منطقه را بازسازی کنند و به یک الگوی مشخص برسند.
در عکس‌های قدیمی، به ویژه تصاویری که از روستاهایی مانند برغان مربوط به دوره قاجار وجود دارد، می‌توان نوع پوشش مردم را مشاهده کرد. برای بانوان دامن‌های چین‌دار و روسری سفید و پوشش‌های رسمی وجود داشته و برای آقایان نیز انواع خاصی از کلاه مورد استفاده بوده است.
قرار است این پوشش‌ها بر اساس اسناد و تصاویر تاریخی بازطراحی شوند و احتمالاً امسال از این لباس به عنوان یک پوشش بومی و رسمی منطقه رونمایی شود.
مدیریت شهری برای روز کرج چه می‌کند؟
مدیریت شهری از نظر زیرساختی از برنامه‌های روز کرج حمایت خواهد کرد. یکی از برنامه‌ها استفاده از ظرفیت تبلیغات شهری و اکران آثار مرتبط با فرهنگ و هویت کرج است.
قرار است در ایام روز کرج، اشعار مرتبط با شهر و فرهنگ کرج در تابلوهای شهری اکران شود. شاعران درباره کرج و مهمان‌نوازی مردم این شهر اشعار زیبایی سروده‌اند که می‌توان از این ظرفیت برای ایجاد حس تعلق بیشتر میان شهروندان استفاده کرد.
برای نمونه، در یکی از اشعار آمده است: «رسیدم تا کرج گویی کسی گفت در گوشم / بیا ای مرغ دل‌خسته که من باز است آغوشم.»
این اشعار می‌توانند بخشی از برنامه‌های فرهنگی روز کرج باشند و فضای شهر را در این ایام با هویت فرهنگی و تاریخی آن پیوند دهند.
برخی شهروندان نگران هستند که روز کرج نیز مانند برخی مناسبت‌ها صرفاً به برگزاری یک مراسم اختتامیه و تجلیل از تعدادی افراد محدود شود. نظر شما چیست؟
روز کرج نباید صرفاً یک مراسم تشریفاتی باشد. اگر قرار است این روز به احیای هویت فرهنگی شهر کمک کند، باید خروجی آن برای مردم ملموس باشد.
در سال‌های گذشته نیز برنامه‌هایی برگزار شده و از برخی افراد و مجموعه‌ها تجلیل شده است، اما انتظار این است که امسال نگاه گسترده‌تری داشته باشیم و ظرفیت‌های تاریخی، فرهنگی، اجتماعی و حتی خوراک و پوشش بومی کرج را به مردم معرفی کنیم.
هدف اصلی باید این باشد که شهروند کرجی در پایان این هفته فرهنگی، شناخت بیشتری نسبت به شهر خود پیدا کند و بداند کرج چه پیشینه و سرمایه فرهنگی ارزشمندی دارد.
کد مطلب 6970247
-
سردار خرمدل: مردم از آمادگی نیروهای مسلح اطمینان خاطر داشته باشند
-
پسماند بوشهر؛ زخمی که دیگر با دفن سنتی درمان نمی‌شود
-
وقتی عکاسی آرشیوی به عکاسی معاصر گره می‌خورد؛ خوانش‌های مختلف از تاریخ
-
قیمت جهانی طلا کاهش یافت؛ چشم بازار به فدرال رزرو
-
روزنامه‌های ورزشی چهارشنبه ۱۵ مهر ۱۴۰۵
-
از پل خاتون و کاروانسرای شاه‌عباسی تا مشکفی؛ «کرج» را باید بیشتر شناخت
-
فاکس نیوز: تنها یک ناو آمریکایی در منطقه باقی مانده است
-
صفحه نخست روزنامه‌های آذربایجان شرقی ۱۵ مهرماه ۱۴۰۵
-
روزنامه‌های اقتصادی چهارشنبه ۱۵ مهر ۱۴۰۵
-
روزنامه‌های صبح چهارشنبه ۱۵ مهر ۱۴۰۵
-
سلاح اتمی ایران دیمونا است و تهران می‌تواند آن را هدف قرار دهد
-
بازداشت ۴۸۸ نفر در اعتراض های امروز و زخمی شدن ۴۳ پلیس و نیروی امنیتی
-
استقلال: سؤال AFC به معنای تشکیل پرونده یا احراز تخلف نیست
-
همتی: تورم نقطه‌به‌نقطه به سمت کاهش حرکت می‌کند؛ فروش ارز ادامه دارد
-
سردار ابراهیمی: مرزبانان تا آخرین نفس از مرزهای کشور دفاع می‌کنند
-
شلیک موشک کروز «فتاح-۴» توسط پاکستان+ فیلم
-
مصرف چه تعداد تخم‌مرغ در هفته مناسب است
-
روسیه: برخی در صدد کاهش تعامل کشورهای منطقه با مسکو، تهران و پکن هستند
-
سردار جوانی: ملت ایران در جنگ با آمریکا به پیروزی راهبردی دست یافت
-
رحمتی: روایت انقلاب اسلامی باید در امتداد تاریخ تمدنی ایران باشد
-
روزنامه‌های ورزشی چهارشنبه ۱۵ مهر ۱۴۰۵
-
روزنامه‌های اقتصادی چهارشنبه ۱۵ مهر ۱۴۰۵
-
روزنامه‌های صبح چهارشنبه ۱۵ مهر ۱۴۰۵
-
روزنامه‌های ورزشی سه‌شنبه ۱۴ مهر ۱۴۰۵
-
روزنامه‌های اقتصادی سه‌شنبه ۱۴ مهر ۱۴۰۵
- بلکا
- ایمپلنت اصفهان
- دانلود کتاب
- خرید اپل ایدی
- شمش نقره
- کلینیک ترک اعتیاد تهران
- دوربین مداربسته
- مبلمان اداری
- جراح بینی تهران
- جراح بینی در تهران
- لوازم تحریر
- خرید طلای آب شده
- قیمت موکت
- تور کربلا
- استند تسلیت
- مداحی اربعین
- مرجع پاسخ معتبر پزشکان
- قیمت ایمپلنت
- قطعات لباسشویی
- آموزشگاه تیزهوشان
- بلیط هواپیما
- نمایندگی بوش در تهران
- آموزشگاه زبان ملل
- قیمت و خرید سمعک نامرئی
- مهرینو
- تهران تایمز
- روزنامه آگاه