دامغان- تپه حصار دامغان با آثار ارزشمند چند هزار ساله، در حالی محل عبور قطارها است که کارشناسان، جابهجایی خط ریلی را گامی مهم برای حفاظت از آن میدانند.
خبرگزاری مهر، گروه استانها، محمدحسین عابدی: تپه حصار دامغان یکی از مهمترین محوطههای باستانشناختی استان سمنان و از آثار شاخص تمدنی و تاریخی منطقه قومس به شمار میرود؛ محوطهای که شواهد بهدستآمده از آن، از پیشینه چند هزار ساله سکونت، شهرنشینی، صنعت و فلزکاری در این منطقه حکایت دارد.
با وجود اهمیت تاریخی و باستانشناختی تپه حصار، این محوطه طی سالهای گذشته با چالشهایی در زمینه حفاظت، نگهداری و انجام مطالعات و کاوشهای باستانشناسی مواجه بوده است. نبود یک پایگاه فعال و متناسب با ظرفیتهای این محوطه، در کنار تهدیدهایی همچون مجاورت خط ریلی، ورود دام و فرسایش ناشی از خشکسالی و فرونشست زمین، از جمله دغدغههای مطرح درباره آینده تپه حصار است.
تپه حصار چه اهمیتی دارد؟
یک کارشناس میراث فرهنگی در گفتگو با خبرنگار مهر، درباره اهمیت تپه حصار در تاریخ و باستانشناسی ایران اظهار کرد: تپه حصار یکی از نمونههای شگفتانگیز از دستکم سه دوره تاریخی زندگی بشر در دروازه ورودی فلات مرکزی ایران است.
محمدعلی هاشمی با بیان اینکه این محوطه تاریخی دارای سه لایه است که هر یک در دورهای شکل گرفتهاند، افزود: قدمت این سه لایه از حدود چهار هزار سال پیش از میلاد مسیح تا هزاره پس از آن بازمیگردد و در مجموع میتوان پیشینه تپه حصار را چهار تا شش هزار سال برآورد کرد.
وی با اشاره به ارزش آثار بهدستآمده در این محوطه گفت: برخی از آثار کشفشده از تپه حصار نمونههای کمنظیری در کشور هستند. همچنین سفال خاکستری درخشان کشفشده از محوطه اصلی سایت که قدمت آن به حدود دو تا سه هزار سال پیش از میلاد مسیح میرسد، اطلاعات مهمی درباره دورههای تاریخی ایران ارائه میکند.
نشانههای شکلگیری شهر و صنعت
این کارشناس میراث فرهنگی با اشاره به نمونههای فلزکاری کشفشده در تپه حصار بیان کرد: نمونههای بهدستآمده از فلزکاری در این محوطه از اهمیت ویژهای برخوردار است و شواهد موجود نشان میدهد که فعالیتهای مرتبط با فلزکاری در تپه حصار رواج داشته است.
هاشمی ادامه داد: آثار کشفشده همچنین نشان میدهد که تپه حصار از ویژگیهای یک جامعه شهرنشین برخوردار بوده است.
وی با اشاره به تنوع فعالیتهای انجامشده در این محوطه تاریخی افزود: یکی از شگفتانگیزترین یافتهها این است که تپه حصار در دورهای یک شهر صنعتی بوده و شمار زیادی صنعتگر در حوزههایی مانند فلزکاری، سفالگری، صندوقسازی، معماری و دیگر فعالیتها در آن حضور داشتهاند.
این کارشناس میراث فرهنگی همچنین به کشف آثاری از دوران نوسنگی در تپه حصار اشاره کرد و گفت: آثار این دوره نیز از ارزش بالایی برخوردار هستند؛ چراکه دوران نوسنگی یکی از دورههای مهم تحول در زندگی انسان محسوب میشود و اختراعات و تغییرات مهمی در شیوه زندگی انسان در این دوره شکل گرفته است.
امیدها برای احیای تپه حصار
تپه حصار طی سالهای گذشته با چالشهای مختلفی در زمینه حفاظت و نگهداری مواجه بوده است؛ از یک سو فرسایش و آثار ناشی از خشکسالی و فرونشست زمین و از سوی دیگر ارتعاشات ناشی از عبور قطارها از مجاورت این محوطه، نگرانیهایی را درباره وضعیت آن ایجاد کرده است.
با این حال، طی ماههای اخیر اقداماتی برای توجه بیشتر به این محوطه تاریخی انجام شده است. سفر وزیر میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی به استان سمنان و بازدید میدانی وی از تپه حصار، یکی از اتفاقاتی بود که بار دیگر موضوع حفاظت و احیای این محوطه را در کانون توجه قرار داد.
در جریان این بازدید، وزیر میراث فرهنگی از بخشهای مختلف تپه حصار بازدید کرد و عبور قطار از مجاورت این محوطه تاریخی را نیز از نزدیک مشاهده کرد. پس از این بازدید، دستورهایی برای پیگیری وضعیت و احیای این محوطه صادر شد.
راهاندازی دفتر در مجاورت تپه حصار
مدیرکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان سمنان در گفتگو با خبرنگار مهر، درباره اقدامات انجامشده برای تپه حصار اظهار کرد: یکی از اهداف اداره کل میراث فرهنگی، دعوت از مسئولان و مقامات برای بازدید از تپه حصار و دیگر آثار تاریخی استان است تا با مشاهده ظرفیتها و مسائل موجود، امکان اخذ دستورات لازم برای پیگیری امور فراهم شود.
جلال تاجیک با بیان اینکه مسئولان حوزه میراث فرهنگی وزارتخانه نیز به دامغان سفر کرده و موضوع تپه حصار را از نزدیک بررسی کردهاند، افزود: از بهمنماه ۱۴۰۴ تاکنون، ساختمانی در مجاورت تپه حصار برای این منظور مرمت شده که این موضوع میتواند اتفاق مثبتی برای علاقهمندان به میراث فرهنگی باشد.
وی درباره موضوع جابهجایی خط ریلی از مجاورت تپه حصار نیز گفت: در این زمینه پیگیریهای خوبی انجام شده است. پس از بازدید مسئولان وزارت میراث فرهنگی از تپه حصار مقرر شده نشستی در وزارت میراث فرهنگی با مسئولان وزارت راه و راهآهن جمهوری اسلامی ایران در خصوص این موضوع برگزار شود که امیدواریم این نشست به نتیجه برسد.
مطالبه جابهجایی خط ریلی
جابهجایی خط راهآهن از مجاورت تپه حصار یکی از مطالبات مطرحشده درباره این محوطه تاریخی است؛ با این حال، چالشهای تپه حصار تنها به مجاورت خط ریلی محدود نمیشود و فرسایش، خشکسالی، فرونشست زمین و ضرورت تقویت اقدامات حفاظتی نیز از دیگر موضوعات مورد توجه کارشناسان است.
محمد حلاجیان، کارشناس میراث فرهنگی، با اشاره به پیشینه احداث خط راهآهن در مجاورت تپه حصار اظهار کرد: اجرای طرح راهآهن در دهه ۷۰ با اعتراض گسترده دوستداران میراث فرهنگی همراه شد.
وی افزود: در سال ۱۳۷۴، با وجود اعتراضهای مطرحشده از سوی باستانشناسان و علاقهمندان به میراث فرهنگی، این خط ریلی احداث شد؛ در حالی که امکان انتخاب مسیر دیگری برای دور کردن خط از محوطه وجود داشت.
وی با بیان اینکه تپه حصار همچنان نیازمند کاوش، حفاظت و نگهداری مستمر است، افزود: با وجود تلاشهای باستانشناسانی مانند یغمایی، این محوطه در سالهای گذشته با کمبود اقدامات حفاظتی و مطالعاتی مواجه بوده است.
این کارشناس میراث فرهنگی با اشاره به وضعیت برخی آثار سطحی تپه حصار بیان کرد: هنگام تردد در محوطه، سفالهایی با قدمت هزاران سال دیده میشود که ممکن است بر اثر رفتوآمد و عوامل طبیعی آسیب ببینند.
حلاجیان همچنین با اشاره به شرایط اقلیمی دامغان و وزش بادهای شدید گفت: این بادها طی سالهای اخیر موجب تشدید فرسایش در بخشهایی از تپه حصار شدهاند و حفاظت از این محوطه نیازمند توجه جدی است.
حفاظت از تپه حصار نیازمند برنامه مستمر است
این کارشناس میراث و گردشگری درباره راهاندازی دفتر و پایگاه در تپه حصار نیز اظهار کرد: راهاندازی دفتر و ایجاد زیرساختهای لازم در تپه حصار زمانی میتواند نتیجهبخش باشد که همراه با عزم، اهتمام و نگاه جدی به حفاظت و احیای این محوطه باشد.
تپه حصار امروز در کنار ارزشهای تاریخی و باستانشناختی ، ظرفیتی مهم برای مطالعات علمی، معرفی پیشینه تمدنی منطقه و توسعه گردشگری فرهنگی دامغان محسوب میشود؛ ظرفیتی که تحقق آن، بیش از هر چیز به حفاظت اصولی، استمرار کاوشهای علمی و تصمیمگیری درباره تهدیدهای پیرامونی این محوطه وابسته است.
کد مطلب 6940040
-
سایت موزه تپهحصار دامغان افتتاح میشود
-
تمدن ۷ هزار ساله زیر ریل قطار/ تپه حصار دامغان در معرض نابودی است
-
افتتاح دهمین نمایشگاه بینالمللی کتاب در سنندج
-
جشنواره شکرانه خرما باید آغازی برای توسعه نخیلات باشد
-
ساختار فرآیندمحور بنیاد شهید ابلاغ شد
-
جشنواره شکرانه برداشت خرما در آبادان سبب توسعه گردشگری و اقتصاد میشود
-
هنر ایران به کازمسکو رسید؛ روایتی از چند نسل در بخش «ایرانی»
-
ضرورت حرکت هلالاحمر به سمت برنامههای مسئلهمحور
-
حماس: شهادت سه کودک در کمتر از ۲۴ ساعت بیانگر ادامه نسل کشی در غزه است
-
تجهیز ۱۱۰۰ هکتار از باغات پسته زاهدان به آبیاری نوین
-
امیر حیدری: اقتدار ایران حاصل همافزایی ولایت، نیروهای مسلح و مردم است
-
حماسههای مدافعان سلامت در کنگره شهدای استان بوشهر روایت میشود
-
احتمال شنیده شدن صدای انفجار در محدوده جنوب اصفهان وجود دارد
-
دو روی متفاوت تیم ملی والیبال ایران؛چین اولین آزمون جدی شاگردان پیاتزا
-
قیمت طلا و سکه امروز ۱۶ شهریور ۱۴۰۵؛ کاهش قیمت ادامه دارد
-
آغاز روند کاهشی دما؛ سامانه بارشی جدید از امروز وارد شمال کشور میشود
-
مدعیانی که سد راه مدال طلا هستند؛ کار سخت کشتیگیران ایران در ژاپن
-
۱۰ صیاد مفقود شده هرمزگانی به خانه باز میگردند
-
آنجفی: با واقعیسازی قیمتها سهم واقعی کشاورز از تولید محقق میشود
-
لغو خروج صیادان بازداشت شده هرمزگانی از امارات
-
جدال والیبال ایران و چین برای صدرنشینی؛ پیاتزا به دنبال سومین پیروزی
-
سطح زیرکشت پسته در آذربایجانشرقی به ۳۸۰۸ هکتار رسید
-
روزنامههای ورزشی دوشنبه ۱۶ شهریور ۱۴۰۵
-
روزنامههای اقتصادی دوشنبه ۱۶ شهریور ۱۴۰۵
-
روزنامههای صبح دوشنبه ۱۶ شهریور ۱۴۰۵
-
روزنامههای ورزشی یکشنبه ۱۵ شهریور ۱۴۰۵
-
روزنامههای اقتصادی یکشنبه ۱۵ شهریور ۱۴۰۵
- بلکا
- جراح بینی در تهران
- لوازم تحریر
- خرید طلای آب شده
- قیمت موکت
- تور کربلا
- استند تسلیت
- مداحی اربعین
- دوربین مداربسته
- مرجع پاسخ معتبر پزشکان
- فروش مواد شیمیایی
- قیمت ایمپلنت
- قطعات لباسشویی
- آموزشگاه تیزهوشان
- بلیط هواپیما
- نمایندگی بوش در تهران
- آموزشگاه زبان ملل
- قیمت و خرید سمعک نامرئی
- مهرینو
- تهران تایمز
- روزنامه آگاه