پژوهش محققان دانشگاه تهران نشان میدهد، پایبندی افراطی به ترجمه لفظگرا و ساختار متن مبدأ در ترجمه آثار طب سنتی، میتواند کارکرد علمی و ارتباطی این متون را برای مخاطب امروز کاهش دهد.
به گزارش خبرگزاری مهر به نقل از دانشگاه تهران، مقاله «چالشهای پایبندی به نظام معنایی همگرا در ترجمه متون طب سنتی (نمونه مورد مطالعه: برگردان اکبر داناسرشت از کتاب شفای ابنسینا)» به قلم سید حسین حسینی گوشکی، پژوهشگر گروه زبان و ادبیات عربی دانشگاه تربیت مدرس، و دکتر فاطمه اعرجی، عضو هیأت علمی دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه تهران، در مجله علمی پژوهشنامه نقد ادب عربی (Arabic Literature Criticism) منتشر شد.
این پژوهش با رویکردی توصیفی تحلیلی، ترجمه بخش «علمالنفس» کتاب شفای ابنسینا را که توسط اکبر داناسرشت انجام شده است، بر پایه نظریههای نوین مطالعات ترجمه، بهویژه دیدگاههای لارنس ونوتی درباره «بیگانهسازی»، «ناپیدایی مترجم» و «نظام معنایی همگرا» بررسی کرده است.
یافتههای پژوهش نشان میدهد که تأکید بیش از اندازه بر حفظ ساختارها، واژگان و ترکیبهای متن عربی، بدون تطبیق با ویژگیهای زبان فارسی، موجب شکلگیری فاصلهای گفتمانی میان متن ترجمه و خواننده امروز شده است. این رویکرد، علاوه بر ایجاد ابهامهای ساختاری و واژگانی، از کارآمدی متن در انتقال مفاهیم علمی کاسته و فهم آن را برای مخاطب دشوار کرده است.
بررسی نمونههای مختلف از ترجمه کتاب شفا، نشان میدهد استفاده از معادلهای ناآشنا، حفظ ساختارهای پیچیده زبان مبدأ، گرتهبرداری لفظی و بهکارگیری اصطلاحات کهن، در بسیاری از موارد مانع انتقال روان مفاهیم شده است؛ در حالی که با تغییرات حداقلی در ساختار جمله و انتخاب معادلهای متناسب با زبان مقصد، میتوان ضمن حفظ دقت علمی، خوانایی و کارکرد ارتباطی متن را نیز تقویت کرد.
پژوهشگران همچنین نشان دادهاند که نگاه قدسی مترجم به متن ابنسینا و جایگاه علمی و فلسفی این اثر، در گرایش به حفظ حداکثری ساختار متن عربی نقش مؤثری داشته است؛ رویکردی که به اعتقاد آنان، سبب شده وفاداری به متن مبدأ بر نیازهای مخاطب و اقتضائات زبان مقصد غلبه کند.
بر اساس نتایج این پژوهش، ترجمه متون علمی و تاریخی، بهویژه آثار طب سنتی، نیازمند ایجاد تعادل میان «بیگانهسازی» و «بومیسازی» است؛ به گونهای که نه ترجمه تحتاللفظی مانع انتقال دانش شود و نه سادهسازی افراطی، به اصالت و دقت علمی متن آسیب وارد کند. پژوهشگران تأکید میکنند که ترجمه علمی، زمانی میتواند رسالت خود را در انتقال دانش و احیای میراث علمی ایفا کند که ضمن وفاداری به مقصود نویسنده، ویژگیهای زبان مقصد و نیازهای مخاطب معاصر را نیز مدنظر قرار دهد. این مقاله اینجا قابل مشاهده است.
کد مطلب 6919141 
زهرا سیفی
-
«تمهایی از فلسفه ابن سینا» در بازار نشر
-
دانیال ایری رسما پرسپولیسی شد
-
چالشهای پایبندی به نظام معنایی همگرا در ترجمه متون طب سنتی
-
برگزاری مراسم اربعین رهبر شهید در خراسان جنوبی با محوریت اجتماع مردمی
-
سارق ۵۵۷ میلیون ریالی فضای مجازی و حقیقی در بیرجند دستگیر شد
-
موزه دفاع مقدس خراسان جنوبی در مسیر تکمیل؛ «روایت هنر» از حماسه ایثار
-
رقابت ۱۱۳ نخبه قرآنی کردستان در مرحله استانی مسابقات قرآن
-
رقص افسونگر هوبره در دل کویر اصفهان
-
دستگیری یکی دیگر از اعضای شورای شهر رضوانشهر به اتهام دریافت رشوه
-
۱۸۷ میلیارد تومان تسهیلات برای اشتغال در خوسف پرداخت شد
-
تبدیل باغموزه دفاع مقدس خراسان جنوبی به فضایی برگزاری رویدادهای بزرگ
-
دیدار رئیس دفتر رهبر شهید انقلاب اسلامی با آیتالله جوادی آملی
-
همزیستی انسان و طبیعت در قلب اورامانات؛ قوریقلعه در مسیر توسعه پایدار
-
۹ نفر از عوامل اصلی شکنجه و قتل حمیدرضا رجبزاده دستگیر شدند
-
هلیا در مسیر شمال؛ جابهجایی ۱۰۰ کیلومتری یوز ماده همراه با سه توله
-
دلیلی که استقلال به مشکل میخورد/ برای باشگاه بد است که مدیرعامل ندارد
-
روزنامههای صبح دوشنبه ۲۶ مرداد ۱۴۰۵
-
جدول زمانی قطع برق استان کرمانشاه در روز دوشنبه ۲۶ مرداد منتشر شد
-
افزایش قیمت طلا در بازارهای جهانی؛ عقبنشینی دلار و نرخ بهره
-
هشدار بارشهای رگباری و رعدوبرق در ۶ استان؛ گرمای شدید ماندگار شد
-
احتمال شنیده شدن صدای انفجار در محدوده جنوب اصفهان وجود دارد
-
روزنامههای ورزشی دوشنبه ۲۶ مرداد ۱۴۰۵
-
روزنامههای اقتصادی دوشنبه ۲۶ مرداد ۱۴۰۵
-
روزنامههای صبح دوشنبه ۲۶ مرداد ۱۴۰۵
-
روزنامههای اقتصادی یکشنبه ۲۵ مرداد ۱۴۰۵
-
روزنامههای ورزشی یکشنبه ۲۵ مرداد ۱۴۰۵
- قیمت شیشه سکوریت
- سفیر
- خرید طلای آب شده
- قیمت موکت
- تور کربلا
- استند تسلیت
- مداحی اربعین
- دوربین مداربسته
- مرجع پاسخ معتبر پزشکان
- فروش مواد شیمیایی
- قیمت ایمپلنت
- قطعات لباسشویی
- آموزشگاه تیزهوشان
- بلیط هواپیما
- پرشین هتل
- نمایندگی بوش در تهران
- بهترین جراح بینی
- آموزشگاه زبان ملل
- قیمت و خرید سمعک نامرئی
- مهرینو
- تهران تایمز
- روزنامه آگاه