بیتفاوتی پاکستان و ترکیه نسبت به شکستهای پی در پی نظامی رژیم سعودی در برابر مردم یمن، منجر به بی اعتبار شدن پیمان مکه در اولین مرحله از آزمون عملی خوده شده است.
سرویس جهان مشرق – با گذشت چندین هفته از انعقاد پیمان دفاعی موسوم به پیمان مکه، کارشناسان و تحلیلگران ارزیابی متفاوتی نسبت به این پیمان و امکان عملیاتی شدن آن نسبت به زمانی که این پیمان در ریاض میان عربستان، ترکیه و پاکستان امضا شد، میدهند.
به عقیده تحلیلگران، حملات مکرر انصارالله یمن به عربستان سعودی، وضعیت دشوار اقتصادی و امنیتی ریاض به دلیل شرایط جنگی در منطقه و همزمان سکوت اسلام آباد و آنکارا در برابر ضربات یمن به عربستان سعودی و بسنده کردن این دو کشور به محکومیتهای شفاهی حملات یمن، اعتبار پیمان دفاعی مکه را به شدت مخدوش کرده و این پیمان و کارامدی آن در ورطه آزمایش مهمی قرار گرفته است.
در همین رابطه، یوئل گوزنسکی، پژوهشگر ارشد مسائل منطقه در موسسه مطالعات امنیت ملی رژیم صهیونیستی در این رابطه نوشت:
فقط یک ماه پیش، عربستان سعودی، ترکیه و پاکستان در مکه اعلام کردند که پیمان دفاعی جدیدی تشکیل دادهاند: حمله به یکی از آنها، حمله به همه تلقی میشود. حالا، بسیار زودتر از آنچه انتظار میرفت، این وعده در ورطه آزمایش قرار گرفته است.
عربستان سعودی احتمالاً در سختترین وضعیت امنیتی خود از زمان تهاجم صدام حسین به کویت و تهدیدی که آن زمان متوجه میدانهای نفتی عربستان شد، قرار دارد: از شرق، تبعات جنگ آمریکا با ایران و اختلال در هرمز به شریان حیاتی اقتصادیاش ضربه میزند؛ از شمال، نیروهای مقاومت طرفدار ایران در عراق به خاک آن حمله میکنند و حتی به خط لوله شرق–غرب آسیب زدهاند؛ و از جنوب، انصارالله یمن اهدافی در پادشاهی را هدف قرار میدهند و جای پایی به دست آوردهاند که به آنها امکان میدهد بابالمندب را تهدید کنند.
این کارشناس صهیونیست در ادامه افزود:
ایالات متحده اطلاعات نظامی و کمک برای نبرد عربستان با یمنیها فراهم میکند، اما ترامپ درخواست سعودیها برای استفاده از زور علیه انصارالله یمن را رد کرد. این دقیقاً همان لحظهای است که «پیمان دفاعی مکه» باید ثابت کند چیزی بیشتر از یک بیانیه شفاهی است و کارکرد عملی خود را ثابت کند. اگر ترکیه و پاکستان به محکومکردن بسنده کنند، بندی که میگوید «حمله به یکی، حمله به همه است» از محتوا تهی خواهد شد.
این دوراهی سادهای نیست. پاکستان پیشتر در سال ۲۰۱۵ از پیوستن به جنگ سعودی در یمن امتناع کرده بود، و ترکیه هم عجلهای ندارد که دشمنان ریاض را دشمنان خود بداند. پشت اعلامیهٔ دفاع متقابل، یک مشکل بنیادین پنهان است: این سه کشور تصور یکسانی از تهدیدات علیه خود ندارند و لزوماً آمادگی یکسانی برای پرداخت هزینه ندارند.
یوئل گوزنسکی به فرصت پیش آمده برای رژیم صهیونیست اشاره کرده و نوشت:
و این تحولات همچنین لحظهٔ آزمون برای اسرائیل است. هنگامی که واشنگتن تردید میکند و شرکای جدید ریاض دو دل هستند، اسرائیل باید کمک بیسروصدا، بدون شرط و بدون مطالبهٔ پاداش سیاسی فوری به طرف سعودی ارائه دهد. کمکی که در زمان تنگنا داده شود، ممکن است با ریاض چیزی بسازد که دستیابی به آن با بیانیهها بسیار دشوارتر است: اعتماد.
